Comment from Agrometeorologist

Communication report regarding the incidences of drought conditions in Poland

IUNG-PIB zgodnie z wymogami Obwieszczenia opracował wartości klimatycznego bilansu wodnego dla wszystkich gmin Polski (2477 gmin) oraz w oparciu o kategorie gleb określił w tych gminach aktualny stan zagrożenia suszą rolniczą.

W trzynastym okresie raportowania tj. od 21 lipca do 20 września 2021 roku średnia wartość Klimatycznego Bilansu Wodnego (KBW), na podstawie którego dokonywana jest ocena stanu zagrożenia suszą była dodatnia, wynosiła 25 mm. W obecnym sześciodekadowym okresie wartość KBW uległa zwiększeniu o 15 mm w stosunkudo poprzedniego okresu (11 VII - 10 IX). Ewapotranspiracja uległa zmniejszeniu o 26 mm.

Największy deficyt wody notowany był na obszarze południowej części Pojezierza Południowopomorskiego, w zachodniej części Pojezierza Zachodniopomorskiego oraz w północnej części Pojezierza Wielkopolskiego od -120 do -149 mm. Na pozostałym obszarze kraju niedobory były mniejsze od 0 do -119 mm, a w wielu miejscach notowano nawet nadmiar wody.

W wyniku występujących warunków wilgotnościowych w obecnym okresie raportowania stwierdzamy wystąpienie suszy rolniczej na terytorium Polski. Susza wystąpiła w uprawach rzepaku i rzepiku w dwóch gminach województwa wielkopolskiego.

Lipiec był cieplejszy od średniej wieloletniej temperatury od 1 do 3°C. Najcieplej było we wschodniej części kraju (ponad 21°C) i na tym terenie było cieplej od normy wieloletniej od 2 do ponad 3°C. Tylko nieznacznie było chłodniej w zachodnim obszarze Polski od 19 do 20°C i na tym terytorium było cieplej od normy od 1 do 2°C.

W sierpniu najwyższą temperaturę powietrza, ponad 17°C notowano w Polsce zachodniej i południowej a na pozostałym terytorium kraju od 14 do 17°C. Tegoroczny sierpień był chłodniejszy od normy wieloletniej od 1 do 2°C.

W pierwszej dekadzie września najwyższą temperaturę (powyżej 16°C) notowanow zachodniej części Pobrzeża Szczecińskiego, w zachodniej części Pojezierzy Zachodniopomorskiego i Południowopomorskiego, na Pojezierzu Lubuskim, na Wzniesieniach Zielonogórskich, w zachodniej części Wału Trzebnickiego, na Nizinie Śląsko-Łużyckiej oraz w zachodniej części Niziny Śląskiej. Na pozostałym obszarze Polski notowano temperaturę od 10°C do 16°C.

W drugiej dekadzie września najniższą temperaturę (poniżej 10°C) zanotowano na Pojezierzu Litewskim, na Wyżynie Wołyńskiej, w północno-wschodniej części Pojezierza Mazurskiego oraz Niziny Północnopodlaskiej. Nieco wyższą temperaturę od 11 do 13°C notowano na pozostałej części Pojezierza Mazurskiego oraz Niziny Północnopodlaskiej, na Nizinie Mazowieckiej, Południowopodlaskiej, na Roztoczu, Polesiu Lubelskim, w Kotlinie Sandomierskiej, na Wyżynach: Lubelskiej, Kieleckiej i Przedborskiej oraz na Wzniesieniach Południowomazowieckich. Na pozostałym obszarze kraju notowano temperatury powyżej 13°C.

W lipcu notowano bardzo duże zróżnicowanie w wielkości opadów na terenie kraju. Najwyższe notowano w południowej i w północno-wschodniej części Polski od 140 do180 mm. Bardzo wysokie opady notowano również we wschodniej części kraju od 110do 140 mm. Natomiast w zachodnich rejonach Polski były mniejsze od 50 do110 mm. Tegoroczne opady tego miesiąca w północno-wschodniej Polsce stanowiły od 130 do 160% normy, na pozostałych wschodnich obszarach kraju od 110 do 130 %a w zachodniej części Polski od 60 do 100% normy.

W sierpniu najwyższe opady notowano we wschodniej i południowo-wschodniej Polsce od 120 do ponad 200 mm (od 200 do ponad 300 % normy). W północno-zachodnich rejonach kraju notowano niższe opady od 90 do 120 mm tj. od 100 do 120% normy wieloletniej.

W pierwszej dekadzie września na przeważającym obszarze kraju notowano opady poniżej 5 mm. Tylko w Beskidach, Tatrach i we wschodniej części Pogórza Środkowobeskidzkiego notowano opady od 5 do 40 mm.

W drugiej dekadzie września najniższe opady (poniżej 15 mm) zanotowano na Nizinie Południowowielkopolskiej, na Pojezierzach Wielkopolskim oraz Lubuskim, w północno-zachodniej części Niziny Śląskiej, w zachodniej części Pojezierzy Zachodnio i Południowopomorskiego, na Wale Trzebnickim i na Nizinie Śląsko-Łużyckiej. Najwyższe opady powyżej 75 mm odnotowano lokalnie w Kotlinie Sandomierskiej oraz w Beskidach Zachodnich. Na pozostałym obszarze Polski odnotowano opady o wielkości od 15do 75 mm.

Informujemy, że na stronie internetowej monitoringu suszy rolniczej www.susza.iung.pulawy.pl znajduje się zakładka informująca o maksymalnym zasięgu tegorocznej suszy:

Mapy zagrożenia suszą\Wybierz uprawę\Wybierz okres – należy wybrać Zasięg maksymalny, z którego jednoznacznie wynika informacja o suszy:

  • liczba gmin z suszą,
  • udział gmin z suszą,
  • udział powierzchnią z suszą.

Podkreślamy, że tylko zasięg maksymalny jest najbardziej miarodajny w oznaczeniu wystąpienia suszy dla kraju, województwa, gminy oraz dla działki ewidencyjnej.

Z poważaniem
Dyrektor

Prof. dr hab. Wiesław Oleszek

Opracowali:

Dr hab. Andrzej Doroszewski, prof. IUNG-PIB, Dr hab. Rafał Pudełko, Dr Katarzyna Żyłowska, Dr Jan Jadczyszyn, Mgr Piotr Koza, Mgr Anna Jędrejek, Mgr Małgorzata Kozak, Adrian Matczuk

Contact
Institute of Soil Science and Plants Cultivation
State Research Institute
ul. Czartoryskich 8, 24-100 Puławy

Zakład Agrometeorologii i Zastosowań Informatyki
phone: 81 4786 752

Zakład Gleboznawstwa Erozji i Ochrony Gruntów
phone: 81 4786 779

W przypadku pytań dotyczących suszy proponujemy kontakt poprzez formularz zapytania, który należy wysłać mailem na adres susza@iung.pulawy.pl

Download the form
Opracowanie IUNG-PIB 2020 na zlecenie Misterstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi