Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 kwietnia 2019 r. w sprawie wartości klimatycznego bilansu wodnego dla poszczególnych gatunków roślin uprawnych i gleb, oznaczających wystąpienie suszy, stwierdzono zagrożenie suszą dla upraw: zbóż jarych, zbóż ozimych, krzewów owocowych oraz truskawek. Analiza została przeprowadzona w Systemie Monitoringu Suszy Rolniczej, obejmując okres od 21 marca do 31 maja 2026 r i będzie uszczegółowiana w kolejnych raportach.
Zboża jare
W uprawach zbóż jarych na podstawie analizy KBW w okresie od 21 marca do 31 maja 2026 r warunki suszy rolniczej stwierdzono na obszarze 1543 gmin, co stanowi około 62% ogólnej liczby gmin w kraju. Ogólna powierzchnia zagrożona startami z powodu suszy dla zbóż jarych to około 22% gleb w Polsce. Największy procentowy udział gmin w których stwierdzono zagrożenie suszą zbóż jarych, odnotowano w województwach: kujawsko-pomorskim (100% gmin w województwie), mazowieckim (99% gmin w województwie), lubelskim (97% gmin w województwie), lubuskim (86% gmin w województwie), pomorskim (74% gmin w województwie) oraz łódzkim (72% gmin w województwie). Największy udział powierzchni gleb zagrożonej stratami plonów – określony z uwzględnieniem podatności gleb na suszę – w stosunku do powierzchni potencjalnie zagrożonej odnotowano w województwach: kujawsko-pomorskim (45,8%), mazowieckim (43,6%), łódzkim (39,4%) oraz lubuskim (38,2%) (Tabela 1).
Tabela 1. Zasięg suszy w uprawach zbóż jarych
| Id | Województwo | Liczba gmin ogółem | Liczba gmin zagrożonych | Udział gmin zagrożonych [%] | Udział powierzchni zagrożonej [%] |
|---|---|---|---|---|---|
| 02 | dolnośląskie | 169 | 56 | 33,14 | 8,47 |
| 04 | kujawsko-pomorskie | 144 | 144 | 100,00 | 45,81 |
| 06 | lubelskie | 213 | 208 | 97,65 | 27,00 |
| 08 | lubuskie | 82 | 71 | 86,59 | 38,17 |
| 10 | łódzkie | 177 | 129 | 72,88 | 39,46 |
| 14 | mazowieckie | 314 | 313 | 99,68 | 43,26 |
| 16 | opolskie | 71 | 28 | 39,44 | 1,38 |
| 18 | podkarpackie | 160 | 71 | 44,38 | 7,53 |
| 20 | podlaskie | 119 | 68 | 57,14 | 8,92 |
| 22 | pomorskie | 123 | 92 | 74,80 | 12,20 |
| 24 | śląskie | 167 | 21 | 12,57 | 1,80 |
| 26 | świętokrzyskie | 102 | 26 | 25,49 | 2,53 |
| 28 | warmińsko-mazurskie | 116 | 80 | 68,97 | 19,34 |
| 30 | wielkopolskie | 226 | 165 | 73,01 | 27,35 |
| 32 | zachodniopomorskie | 113 | 71 | 62,83 | 6,88 |
| PL | Polska | 2479 | 1543 | 62,24 | 21,76 |
Zboża ozime
W uprawach zbóż ozimych warunki suszy rolniczej stwierdzono na obszarze 1371 gmin, co stanowi 55% ogólnej liczby gmin w kraju. Ogólna powierzchnia zagrożona startami z powodu suszy dla zbóż ozimych to około 15% gleb w Polsce. Obszary zagrożone stratami plonów w uprawie zbóż ozimych odnotowano w województwach: kujawsko-pomorskim (100% gmin w województwie), mazowieckim (97% gmin w województwie), lubelskim (97% gmin w województwie), lubuskim (81% gmin w województwie), wielkopolskim (65% gmin w województwie), łódzkim (63% gmin w województwie) oraz pomorskim (62% gmin w województwie). Największy udział powierzchni zagrożonej stratami plonów – określony z uwzględnieniem podatności gleb na suszę – w stosunku do powierzchni potencjalnie zagrożonej odnotowano w województwach: mazowieckim (31,7%), kujawsko-pomorskim (31,1%), łódzkim (29,7%) oraz lubuskim (27,0%) (Tabela 2).
Tabela 2. Zasięg suszy w uprawach zbóż ozimych
| Id | Województwo | Liczba gmin ogółem | Liczba gmin zagrożonych | Udział gmin zagrożonych [%] | Udział powierzchni zagrożonej [%] |
|---|---|---|---|---|---|
| 02 | dolnośląskie | 169 | 53 | 31,36 | 4,83 |
| 04 | kujawsko-pomorskie | 144 | 144 | 100,00 | 31,17 |
| 06 | lubelskie | 213 | 208 | 97,65 | 20,26 |
| 08 | lubuskie | 82 | 67 | 81,71 | 27,00 |
| 10 | łódzkie | 177 | 112 | 63,28 | 29,73 |
| 14 | mazowieckie | 314 | 307 | 97,77 | 31,70 |
| 16 | opolskie | 71 | 12 | 16,90 | 0,59 |
| 18 | podkarpackie | 160 | 60 | 37,50 | 4,49 |
| 20 | podlaskie | 119 | 46 | 38,66 | 5,15 |
| 22 | pomorskie | 123 | 77 | 62,60 | 7,96 |
| 24 | śląskie | 167 | 7 | 4,19 | 0,38 |
| 26 | świętokrzyskie | 102 | 15 | 14,71 | 1,40 |
| 28 | warmińsko-mazurskie | 116 | 68 | 58,62 | 14,06 |
| 30 | wielkopolskie | 226 | 149 | 65,93 | 17,55 |
| 32 | zachodniopomorskie | 113 | 46 | 40,71 | 3,32 |
| PL | Polska | 2479 | 1371 | 55,30 | 15,16 |
Krzewy owocowe
W uprawach krzewów owocowych warunki suszy rolniczej stwierdzono na obszarze 646 gmin, co stanowi 26% ogólnej liczby gmin w kraju. Ogólna powierzchnia zagrożona startami z powodu suszy dla krzewów owocowych to około 4% gleb w Polsce. Obszary zagrożone stratami plonów w uprawach krzewów owocowych odnotowano w województwach: kujawsko-pomorskim (77% gmin w województwie), lubelskim (61% gmin w województwie), mazowieckim (46% gmin w województwie), łódzkim (42% gmin w województwie) oraz lubuskim (40% gmin w województwie). Największy udział powierzchni zagrożonej stratami plonów – określony z uwzględnieniem podatności gleb na suszę – w stosunku do powierzchni potencjalnie zagrożonej odnotowano w województwie łódzkim (10,2%) oraz lubuskim (9,7%) (Tabela 3).
Tabela 3. Zasięg suszy w uprawach krzewów owocowych
| Id | Województwo | Liczba gmin ogółem | Liczba gmin zagrożonych | Udział gmin zagrożonych [%] | Udział powierzchni zagrożonej [%] |
|---|---|---|---|---|---|
| 02 | dolnośląskie | 169 | 17 | 10,06 | 1,02 |
| 04 | kujawsko-pomorskie | 144 | 112 | 77,78 | 6,47 |
| 06 | lubelskie | 213 | 130 | 61,03 | 5,17 |
| 08 | lubuskie | 82 | 33 | 40,24 | 9,77 |
| 10 | łódzkie | 177 | 75 | 42,37 | 10,24 |
| 14 | mazowieckie | 314 | 146 | 46,50 | 8,75 |
| 18 | podkarpackie | 160 | 22 | 13,75 | 0,96 |
| 22 | pomorskie | 123 | 8 | 6,50 | 0,21 |
| 28 | warmińsko-mazurskie | 116 | 29 | 25,00 | 3,38 |
| 30 | wielkopolskie | 226 | 74 | 32,74 | 4,39 |
| PL | Polska | 2479 | 646 | 26,06 | 3,84 |
Truskawki
W uprawach truskawek warunki suszy rolniczej stwierdzono na obszarze 1165 gmin, co stanowi 46% ogólnej liczby gmin w kraju. Ogólna powierzchnia zagrożona startami z powodu suszy dla truskawek to około 12% gleb w Polsce. Obszary zagrożone stratami plonów truskawek odnotowano w województwach: kujawsko-pomorskim (100% gmin w województwie), lubelskim (95% gmin w województwie), mazowieckim (84% gmin w województwie) oraz lubuskim (64% gmin w województwie). Największy udział powierzchni zagrożonej stratami plonów – określony z uwzględnieniem podatności gleb na suszę – w stosunku do powierzchni potencjalnie zagrożonej odnotowano w województwie kujawsko-pomorskim (27,4%), łódzkim (26,4%), mazowieckim (25,2%) oraz lubuskim (20,6%) (Tabela 4).
Tabela 4. Zasięg suszy w uprawach truskawek
| Id | Województwo | Liczba gmin ogółem | Liczba gmin zagrożonych | Udział gmin zagrożonych [%] | Udział powierzchni zagrożonej [%] |
|---|---|---|---|---|---|
| 02 | dolnośląskie | 169 | 47 | 27,81 | 3,68 |
| 04 | kujawsko-pomorskie | 144 | 144 | 100,00 | 27,42 |
| 06 | lubelskie | 213 | 204 | 95,77 | 17,91 |
| 08 | lubuskie | 82 | 53 | 64,63 | 20,60 |
| 10 | łódzkie | 177 | 101 | 57,06 | 26,46 |
| 14 | mazowieckie | 314 | 266 | 84,71 | 25,20 |
| 16 | opolskie | 71 | 4 | 5,63 | 0,07 |
| 18 | podkarpackie | 160 | 47 | 29,38 | 3,32 |
| 20 | podlaskie | 119 | 22 | 18,49 | 1,47 |
| 22 | pomorskie | 123 | 54 | 43,90 | 5,15 |
| 24 | śląskie | 167 | 1 | 0,60 | 0,01 |
| 26 | świętokrzyskie | 102 | 10 | 9,80 | 0,32 |
| 28 | warmińsko-mazurskie | 116 | 59 | 50,86 | 10,95 |
| 30 | wielkopolskie | 226 | 128 | 56,64 | 14,48 |
| 32 | zachodniopomorskie | 113 | 25 | 22,12 | 1,43 |
| PL | Polska | 2479 | 1165 | 46,99 | 12,23 |
Komentarz agrometeorologa
W drugim raporcie Systemu Monitoringu Suszy Rolniczej, obejmującym okres od 1 kwietnia do 31 maja 2026 r., średnia wartość Klimatycznego Bilansu Wodnego (KBW) dla kraju wyniosła −132 mm. W porównaniu z poprzednim okresem raportowania średnia wartość KBW w Polsce zmniejszyła się o 35 mm, co znacząco zwiększyło zasięg obszarów zagrożonych suszą rolniczą. Najniższe wartości KBW w analizowanym okresie odnotowano w województwach lubelskim, mazowieckim, łódzkim, wielkopolskim oraz kujawsko-pomorskim, gdzie wartości minimalne osiągały około −165 mm.
Trzecia dekada maja, uwzględniona w analizie drugiego raportu SMSR, była kolejnym okresem w 2026 r. charakteryzującym się bardzo niskimi sumami opadów atmosferycznych. Na przeważającym obszarze kraju suma opadów wyniosła jedynie od 1 do 5 mm. Lokalnie, w centralnej, wschodniej oraz południowo-wschodniej części Polski, opady nie przekroczyły 1 mm. Najwyższe sumy opadów w analizowanym okresie, wynoszące od 10 do 13 mm, odnotowano na południu województwa podkarpackiego, w zachodniej części województwa podlaskiego oraz na północy województwa mazowieckiego [źródło].
W maju miesięczna suma opadów atmosferycznych na obszarze centralnej Polski wyniosła, według danych IMGW, od 39 do 60% normy klimatycznej z okresu 1991–2020. Najwyższe miesięczne sumy opadów w tej części kraju odnotowano lokalnie w południowej części Wielkopolski, gdzie osiągnęły około 33 mm. Najniższe wartości wystąpiły natomiast w województwach lubelskim i lubuskim, gdzie miesięczna suma opadów wyniosła około 24 mm. Na południu kraju wielkość opadu atmosferycznego nie przekroczyła 84% normy klimatycznej [źródło].
Średnia miesięczna temperatura powietrza w maju kształtowała się w przedziale od 12,0°C do 16,0°C. Relatywnie chłodniejsze warunki termiczne występowały w północnej części kraju, gdzie średnia temperatura wyniosła około 13 °C. Wyższe wartości temperatury odnotowano na zachodzie oraz południu Polski , gdzie średnia miesięczna temperatura osiągnęła około 15 °C. Najwyższa temperatura dobowa w maju osiągnęła wartość 24,0°C [źródło].