Comment from Agrometeorologist

Communication report regarding the incidences of drought conditions in Poland

Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 kwietnia 2019 r. w sprawie wartości klimatycznego bilansu wodnego dla poszczególnych gatunków roślin uprawnych i gleb, oznaczających wystąpienie suszy, stwierdzono zagrożenie suszą dla upraw: zbóż jarych, zbóż ozimych, rzepaku i rzepiku, krzewów owocowych, drzew owocowych oraz truskawek. Analiza została przeprowadzona w Systemie Monitoringu Suszy Rolniczej, obejmując okres od 11 kwietnia do 10 czerwca 2026 r. i będzie uszczegółowiana w kolejnych raportach. W trzecim raporcie stwierdzono występowanie zagrożenia suszą rolniczą dla kolejnych upraw – rzepaku i rzepiku oraz drzew owocowych – na obszarze województwa lubelskiego. W przypadku pozostałych upraw zasięg suszy nieznacznie się powiększył.

Zasięg całkowity suszy rolniczej - po uwzględnieniu 1, 2 i 3 raportu SMSR

Zboża jare

W uprawach zbóż jarych warunki suszy rolniczej na podstawie analizy KBW w okresie od 21 marca do 10 czerwca 2026 roku (3 okresy raportowania) stwierdzono na obszarze 1547 gmin, co stanowi około 62% ogólnej liczby gmin w kraju. Największy procentowy udział gmin w których stwierdzono zagrożenie suszą zbóż jarych, odnotowano w województwach: kujawsko-pomorskim (100% gmin w województwie), mazowieckim (100% gmin w województwie), lubelskim (97% gmin w województwie), lubuskim (87% gmin w województwie), pomorskim (74% gmin w województwie) oraz łódzkim (72% gmin w województwie). Największy udział powierzchni gleb zagrożonej stratami plonów – określony z uwzględnieniem podatności gleb na suszę – w stosunku do powierzchni potencjalnie zagrożonej odnotowano w województwach: kujawsko-pomorskim (45,8%), mazowieckim (43,6%), łódzkim (39,4%) oraz lubuskim (38,2%) (Tabela 1).

Tabela 1. Zasięg suszy w uprawach zbóż jarych

IdWojewództwoLiczba gmin ogółemLiczba gmin zagrożonychUdział gmin zagrożonych [%]Udział powierzchni zagrożonej [%]
02dolnośląskie1695633,148,47
04kujawsko-pomorskie144144100,0045,81
06lubelskie21320897,6529,01
08lubuskie827287,8038,19
10łódzkie17712972,8839,46
12małopolskie18300,000,00
14mazowieckie314314100,0043,61
16opolskie712839,441,38
18podkarpackie1607345,628,07
20podlaskie1196857,148,92
22pomorskie1239274,8012,20
24śląskie1672112,571,80
26świętokrzyskie1022625,492,53
28warmińsko-mazurskie1168068,9719,34
30wielkopolskie22616573,0127,35
32zachodniopomorskie1137162,836,90
PLPolska2479154762,4022,02

Zboża ozime

W uprawach zbóż ozimych warunki suszy rolniczej na podstawie analizy KBW w okresie od 21 marca do 10 czerwca 2026 roku (3 okresy raportowania) stwierdzono na obszarze 1371 gmin, co stanowi 55% ogólnej liczby gmin w kraju. Obszary zagrożone stratami plonów w uprawie zbóż ozimych odnotowano w województwach: kujawsko-pomorskim (100% gmin w województwie), mazowieckim (97% gmin w województwie), lubelskim (97% gmin w województwie), lubuskim (81% gmin w województwie), wielkopolskim (65% gmin w województwie), łódzkim (63% gmin w województwie) oraz pomorskim (62% gmin w województwie). Największy udział powierzchni zagrożonej stratami plonów – określony z uwzględnieniem podatności gleb na suszę – w stosunku do powierzchni potencjalnie zagrożonej odnotowano w województwach: mazowieckim (31,7%), kujawsko-pomorskim (31,1%), łódzkim (29,7%) oraz lubuskim (27,0%) (Tabela 2).

Tabela 2. Zasięg suszy w uprawach zbóż ozimych

IdWojewództwoLiczba gmin ogółemLiczba gmin zagrożonychUdział gmin zagrożonych [%]Udział powierzchni zagrożonej [%]
02dolnośląskie1695331,364,83
04kujawsko-pomorskie144144100,0031,17
06lubelskie21320897,6521,99
08lubuskie826781,7127,00
10łódzkie17711263,2829,73
12małopolskie18300,000,00
14mazowieckie31430797,7731,74
16opolskie711216,900,59
18podkarpackie1606037,504,80
20podlaskie1194638,665,15
22pomorskie1237762,607,96
24śląskie16774,190,38
26świętokrzyskie1021514,711,40
28warmińsko-mazurskie1166858,6214,06
30wielkopolskie22614965,9317,55
32zachodniopomorskie1134640,713,32
PLPolska2479137155,3015,34

Rzepak i rzepik

W uprawach rzepaku i rzepiku warunki suszy rolniczej na podstawie analizy KBW w okresie od 21 marca do 10 czerwca 2026 roku (3 okresy raportowania) stwierdzono na obszarze 34 gmin, co stanowi 1,3% ogólnej liczby gmin zagrożonych w kraju. Obszary zagrożone stratami plonów w uprawach rzepaku i rzepiku odnotowano na pierwszej kategorii podatności gleb na suszę w województwie lubelskim (15% gmin w województwie), zaś udział powierzchni zagrożonej stratami plonów dla województwa lubelskiego wyniósł 0,50% powierzchni gleb. (Tabela 3).

Tabela 3. Zasięg suszy w uprawach rzepaku i rzepiku

IdWojewództwoLiczba gmin ogółemLiczba gmin zagrożonychUdział gmin zagrożonych [%]Udział powierzchni zagrożonej [%]
06lubelskie2133415,960,50
PLPolska2479341,370,05

Krzewy owocowe

W uprawach krzewów owocowych warunki suszy rolniczej na podstawie analizy KBW w okresie od 21 marca do 10 czerwca 2026 roku (3 okresy raportowania) stwierdzono na obszarze 711 gmin, co stanowi 28% ogólnej liczby gmin w kraju. Obszary zagrożone stratami plonów w uprawach krzewów owocowych odnotowano w województwach: lubelskim (77% gmin w województwie), kujawsko-pomorskim (77% gmin w województwie), mazowieckim (53% gmin w województwie), łódzkim (42% gmin w województwie) oraz lubuskim (40% gmin w województwie). Największy udział powierzchni zagrożonej stratami plonów – określony z uwzględnieniem podatności gleb na suszę – w stosunku do powierzchni potencjalnie zagrożonej odnotowano w województwie łódzkim (10,2%), lubuskim (9,7%) oraz lubelskim (9,3 %) (Tabela 4).

Tabela 4. Zasięg suszy w uprawach krzewów owocowych

IdWojewództwoLiczba gmin ogółemLiczba gmin zagrożonychUdział gmin zagrożonych [%]Udział powierzchni zagrożonej [%]
02dolnośląskie1691710,061,02
04kujawsko-pomorskie14411277,786,49
06lubelskie21316677,939,31
08lubuskie823340,249,77
10łódzkie1777542,3710,24
14mazowieckie31416753,189,12
18podkarpackie1602918,121,75
22pomorskie12386,500,21
28warmińsko-mazurskie1162925,003,39
30wielkopolskie2267432,744,39
PLPolska247971128,684,32

Drzewa owocowe

W uprawach drzew owocowych warunki suszy rolniczej na podstawie analizy KBW w okresie od 21 marca do 10 czerwca 2026 roku (3 okresy raportowania) stwierdzono na obszarze 13 gmin, co stanowi 0,5% ogólnej liczby gmin w kraju. Obszary zagrożone stratami plonów w uprawach drzew owocowych odnotowano w województwie lubelskim (6% gmin w województwie), zaś udział powierzchni zagrożonej stratami plonów dla województwa lubelskiego wyniósł 0,03%. (Tabela 5).

Tabela 5. Zasięg suszy w uprawach drzew owocowych

IdWojewództwoLiczba gmin ogółemLiczba gmin zagrożonychUdział gmin zagrożonych [%]Udział powierzchni zagrożonej [%]
06lubelskie213136,100,03
PLPolska2479130,520,00

Truskawki

W uprawach truskawek warunki suszy rolniczej na podstawie analizy KBW w okresie od 21 marca do 10 czerwca 2026 roku (3 okresy raportowania) stwierdzono na obszarze 1166 gmin, co stanowi 47% ogólnej liczby gmin. Obszary zagrożone stratami plonów truskawek odnotowano w województwach: kujawsko-pomorskim (100% gmin w województwie), lubelskim (96% gmin w województwie), mazowieckim (84% gmin w województwie) oraz lubuskim (64% gmin w województwie). Największy udział powierzchni zagrożonej stratami plonów – określony z uwzględnieniem podatności gleb na suszę – w stosunku do powierzchni potencjalnie zagrożonej odnotowano w województwie: kujawsko-pomorskim (27,4%), łódzkim (26,4%), mazowieckim (25,3%) oraz lubuskim (20,6%) (Tabela 6).

Tabela 6. Zasięg suszy w uprawach truskawek

IdWojewództwoLiczba gmin ogółemLiczba gmin zagrożonychUdział gmin zagrożonych [%]Udział powierzchni zagrożonej [%]
02dolnośląskie1694727,813,68
04kujawsko-pomorskie144144100,0027,42
06lubelskie21320596,2419,42
08lubuskie825364,6320,60
10łódzkie17710157,0626,46
14mazowieckie31426684,7125,35
16opolskie7145,630,07
18podkarpackie1604729,383,58
20podlaskie1192218,491,47
22pomorskie1235443,905,15
24śląskie16710,600,01
26świętokrzyskie102109,800,32
28warmińsko-mazurskie1165950,8610,95
30wielkopolskie22612856,6414,48
32zachodniopomorskie1132522,121,43
PLPolska2479116647,0412,40

Komentarz agrometeorologa

W trzecim okresie raportowania, obejmującym okres od 11 kwietnia do 10 czerwca, średnia wartość klimatycznego bilansu wodnego (KBW) wyniosła -118,6 mm. W porównaniu z poprzednim okresem raportowania wartość ta wzrosła o 13,7 mm. Najniższą wartość KBW odnotowano w województwie lubelskim, gdzie minimalna wartość osiągnęła -180 mm, co oznacza wystąpienie w tym regionie warunków suszy rolniczej na I kategorii glebowej – gleb bardzo podatnych na suszę dla kolejnych upraw: rzepaku i rzepiku oraz drzew owocowych.

W pierwszej dekadzie czerwca na przeważającym obszarze kraju sumy opadów mieściły się w przedziale od 10 do 30 mm. Najniższa suma opadu atmosferycznego odnotowana została w centralnej części województwa kujawsko-pomorskiego oraz w południowo-wschodniej części województwa lubelskiego, gdzie wartości te wynosiły od o 2 do 4,5 mm. W analizowanym okresie maksymalna dekadowa suma opadu dekadowego zanotowanego na stacjach meteorologicznych SMSR osiągnęła wartość 62 mm.

Średnia temperatura powietrza w pierwszej dekadzie czerwca kształtowała się w przedziale od 14,9°C do 18,5°C. Najchłodniej poza obszarami górskimi było na północy kraju, gdzie wartości średniej temperatury mieściły się w przedziale od około 15°C do 16,5°C. Relatywnie cieplej było na wschodzie kraju, tam średnia dekadowa wartość temperatury przekroczyła 17,5°C.

W maju największą liczbę dni z temperaturą powietrza przekraczającą 25°C odnotowano na stacjach położonych w zachodniej i południowo-zachodniej części kraju, gdzie maksymalnie wystąpiło 11 takich dni w miesiącu. W analizowanym okresie najmniej dni z temperaturą powyżej 25°C zarejestrowano na północy i północnym wschodzie kraju, tj. od 1 do 3 dni. W pierwszej dekadzie czerwca najwyższą liczbę dni z temperaturą powietrza przekraczającą 25°C odnotowano na stacjach zlokalizowanych w centralnej części kraju, gdzie wystąpiło do 6 takich dni.

Contact
Institute of Soil Science and Plants Cultivation
State Research Institute
ul. Czartoryskich 8, 24-100 Puławy

Zakład Biogospodarki i Agrometeorologii
Zakład Gleboznawstwa i Analiz Środowiskowych

W przypadku pytań dotyczących suszy proponujemy kontakt poprzez formularz zapytania, który należy wysłać mailem na adres susza@iung.pulawy.pl

Download the form
Opracowanie IUNG-PIB 2020 na zlecenie Misterstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi